NASA, Jüpiter’den Gelen En Güçlü Işığı Tespit Etti

Yazar Ahmet Yılmazerdirer

NASA, 2012’de uzaya fırlattığı NuSTAR teleskobunu kullanarak birinci kere kara delikten bir şeyin çıktığını tespit etmişti. Tespit edilen bu imgenin üzerinden yıllar geçmesinin akabinde NuSTAR teleskobundan bu sefer de 30 yıllık gizemi aydınlatan bir Jüpiter imgesi geldi.

Güneş Sistemi’ndeki en büyük gezegen olan Jüpiter’in etrafındaki kutup ışıklarının gizemi geçtiğimiz günlerde Hubble Uzay Teleskobu yardımıyla çözülmüştü. Bu kere de NuSTAR Uzay Teleskobu tarafından Jüpiter’den geldiği belirlenen ve şimdiye kadar görülen en yüksek güçlü X-ışınları görüntülendi.

30 yıl evvel neden görüntülenemediği ortaya çıktı

NASA’nın NuSTAR Uzay Teleskobu tarafından edinilen manzara şimdiye kadar Dünya dışındaki bir gezegende görülen en yüksek güçlü ışık olarak kayıtlara geçti. Bu yüksek güçlü X-ışını radyasyonu ışığın tespit edilmesiyle tıpkı vakitte 30 yıllık bir gizem de çözülmüş oldu. NASA’nın 1992’de Güneş’i incelemek için gönderdiği Ulysses uzay aracı Jüpiter’in yakınından geçerken hiç X-ışını tespit edememişti. Araştırmacılar, bunun sebebinin X-ışınlarının daha yüksek güçlerde sönük hale gelmesi ve Ulysses’in sisteminin bu ışınları algılayacak bir sisteme sahip olmamasından kaynaklandığını düşünüyor.

Gezegenin etrafında X-ışınlarının varlığı daha evvelki araştırmalarda tespit edilmişti. NASA’nın Chandra ve XMM-Newton gözlemevleri tarafından gezegenin auroralarından düşük güçlü X-ışınları yayıldığı gözlemlenmişti lakin bu kadar yüksek güçte olduklarına dair bir delil bulunamamıştı. NuSTAR’ın yeni müşahedesiyle araştırmacılar, Jüpiter’in volkanik uydusu Io’nun elektronlarının yüksek güçlü X-ışınları yarattığını birinci kere doğruladılar.

Columbia Üniversitesi’nde astrofizikçi olan ve bu araştırmada baş müelliflik yapan Kaya Mori yaptığı açıklamada, “Gezegenlerin NuSTAR’ın tespit ettiği aralıkta X-ışınları üretmesi epey sıkıntı ancak Jüpiter’in muazzam bir manyetik alanı var ve çok süratli dönüyor. Bu iki özellik, gezegenin manyetosferinin dev bir parçacık hızlandırıcı üzere davrandığı manasına geliyor. Daha yüksek güç emisyonlarını mümkün kılan da bu” dedi.

Related Posts

Leave a Comment